Wentylację grawitacyjną znajdziemy w prawie każdym typowym projekcie domu -to po prostu pionowe kanały z wlotami osłoniętymi kratkami wentylacyjnymi. System wentylacji mechanicznej nie jest aż tak prosty, ale mimo to wiele osób próbuje zrobić go samodzielnie.

Wentylacja grawitacyjna to najprostsze znane od lat rozwiązanie. Działa na skutek naturalnego ruchu powietrza spowodowanego różnicą temperatury wewnątrz i na zewnątrz domu. Różnica temperatury powoduje powstanie siły wyporu, dzięki której powietrze z pomieszczeń wypływa przez pionowe kanały wentylacyjne. Na ruch powietrza ma wpływ także wiatr, który może zarówno wspomagać, jak i utrudniać działanie wentylacji grawitacyjnej. Kiedy temperatura na zewnątrz jest niższa niż w pomieszczeniach, powietrze napływa do wnętrza domu przez szczeliny lub otwory nawiewne w oknach bądź ścianach (kiedyś przyjmowało się, że do napływu powietrza wystarczą nieszczelności w oknach i drzwiach, jednak nowoczesna stolarka jest zdecydowanie bardziej szczelna, więc konieczne jest stosowanie specjalnie wykonanych otworów). Następnie powietrze przepływa przez pomieszczenia w kierunku kratek wentylacyjnych i wypływa przez kanały wentylacyjne.

Kratki wywiewne umieszcza się najczęściej w kuchniach, łazienkach, ubikacjach i garderobach. Zgodnie z polską normą wymiary przewodów wentylacji grawitacyjnej oblicza się dla siły wyporu przy temperaturze zewnętrznej + 12°C, bez uwzględniania wpływu wiatru. Przy wyższej temperaturze wymiana powietrza w pomieszczeniach może się odbywać jedynie przez otwarte okna. Pewną poprawę działania wentylacji grawitacyjnej można osiągnąć, montując na górnych wylotach z kanałów grawitacyjnych wywietrzaki, które napędzane wiatrem zwiększają ciąg w kanale. Jednak w czasie bezwietrznej pogody urządzenia te nie dość, że nie działają, to jeszcze stwarzają dodatkowy opór przepływającemu powietrzu.

Jedynym sposobem na uniezależnienie skuteczności wentylacji od pogody jest zastosowanie urządzeń wymuszających przepływ powietrza, czyli wentylatorów. W niektórych krajach jest to rozwiązanie spotykane częściej niż wentylacja grawitacyjna.